Rabarber

recept

Voorbereiden
Gebruik verse, niet slap hangende, rabarber zonder blad. Het is niet nodig om rabarber te schillen. Verwijder voor het koken het bruine velletje onder aan de steel. Snijd het witte stuk onderaan de steel in kleine stukjes en kook dit ook mee. Het verzacht de zure smaak. Verwerk rabarber meteen om vitamineverlies te voorkomen.

  • Recept voor Rabarbermoes (1 liter)
  • 1 kg rabarber in stukjes van 1 cm1 cm water (of 4 eetlepels)
  • 80 gram klein gesneden dadels
  • 30 gram klein gesneden gemberwortel
  • de schil en sap van een sinaasappel of halve citroen
  • eventueel 1 lepel arrowroot om te binden.

Doe de rabarber met een bodempje water, dadels, gember in een pan en vermeng alles goed. Breng al roerend aan de kook op matig vuur. Kook het 5 minuten gaar. Los arrowroot op in het vruchtensap en roer het door de rabarber. Laat het nog even aan de kook komen. Laat de rabarber afkoelen. 
Serveer met zelfgemaakte vanillevla of op een beschuit met aardbeien 

Bronnen 
Gezond Lekker Eten, Christofoor, 1989
Wilde venkel en rabarber, Caroline Zeevat en Ans Withagen, Van Dishoeck 2009.
Handboek ecologisch tuinieren, Velt, 2014

Mei in je tuin

Tuintips en tuininspiratie voor mei

De dagen worden langer en de kans op vorst aan de grond is voorbij na IJsheiligen op 15 mei. Er is veel te doen in je tuin en moestuin. Geniet van de jonge blaadjes aan de bomen en de geur van een frisse lentebui. 

De bio bloementuin 

Zaaien en kweken 

  • De vorstbestendige eenjarigen die je hebt voor gezaaid kan je nu uitdunnen, zodat je ze kunt overplaatsen naar de definitieve plek in je snijbloementuin. 
  • Zaai snelgroeiende eenjarigen in de plantvakken waar later in het jaar gaten gaan vallen. Zoals Kantbloem (Ammi majus), Juffertje in het groen (Nigella), Cerinthe, Schildzaad (Alyssum), Goudsbloem (Calendula), Korenbloem(Centaurea), Zinnia of een wilde bloemen mengsel met inheemse soorten. 
  • Zaai de Zinnia’s ter plaatse rond 15 mei (IJSHEILIGEN) of op een van de dagen daarna als de kans op vorst aan de grond voorbij is. 
  • Zaai tweejarigen zoals Vingerhoedskruid (Digitalis) en de prachtige muurbloemen (Erysimum) in vele kleuren.  
  • Je kunt aan het begin van deze maand nu nog net een bloemenweide zaaien met eenjarige en vaste soorten. Kies een zonnige plek met goed doorlatende grond. Maak het onkruidvrij. Spit de bovenste 30 cm los en egaliseer het of maak juist een heuveltje. Zaai breedwerpig, zoals de boeren vroeger zaaiden. Rol het aan met een grasrol (gevuld met water) of stamp het aan door er houten plank op te leggen en overheen te lopen. Blijf de eerste 6 weken 3x per week water geven zodat de zaden ontkiemen. 

Bollen en knollen 

  • Als de voorjaarsbollen zijn uitgebloeid laat dan het blad afsterven. Het blad zorgt voor het opladen van de bol zodat die volgend jaar weer kan groeien en bloeien. 
  • Als de wilde hyacinten (Hyacynthoides non scripta) zijn uitgebloeid kan je ze uitsteken en ze scheuren zodat je meerdere planten hebt. Als je met het groene loof eraan herplant maken ze snel nieuwe wortels. Snijd in dat geval wel de bloemhoofden af. 
  • Snijd de bloemhoofden van de late tulpen af en geef ze voeding: bloed-, vis- en beendermeel. Dit stimuleert de groei van het groene blad voordat het afsterft zodat de bol voldoende zon oplaadt (fotosynthese) die volgend jaar weer kan groeien en bloeien. 
  • De eenjarige tulpen kan je na de bloei uit de grond steken zodat er weer ruimte komt voor meerjarige tulpen die in september-oktober de grond in kunnen. 
  • Dahlia en andere zomerbollen kan je nu planten, voor een lange zomer vol bloemen in je tuin. Als je dit nog niet gedaan hebt: doe het nu zo vroeg mogelijk in mei. Mijn Dahlia’s lopen al uit.

Heb je hulp nodig?

Oogsten uit je tuin 

  • Oogst zaad van de inheemse soorten: Gulden-, Slanke- en Gewone sleutelbloem (Primula veris, Primula elatior en Primula vulgaris). Als je ze nu uitzaait, geef ze dan regelmatig water. 

Heerlijke bloemen om te knippen uit je eigen tuin: 

  • Tulpen, hyacinten, uien, EuphorbiaHelleborus, Lelietje-van-Dalen, Salomonszegel, Camassia. Door het warme voorjaar zijn de meeste tulpen al over hun hoogtepunt heen.  
  • Als de bloeiende uienbollen net over het hoogtepunt van hun bloei zijn, snijd ze dan af en zet ze met een klein bodempje water in een hoge vaas om te verdrogen. Je hebt er de hele winter plezier van. 

Vaste planten, heesters en bomen 

Snoeien en opruimen 

  • Om de bloei te verlengen van zomer- en najaarsbloemen knip je 1/3 e van de stengels terug (geleerd van Jacqueline van der Kloet). Het stimuleert om nieuwe knoppen te maken en je hebt daardoor een tweede bloei of een langere bloei. Ik doe het jaarlijks bij PhloxenMonardaHelenium 
  • De uitgebloeide eenjarige tulpen kan je nu uit de grond steken zodat er weer ruimte komt voor de aanplant van meerjarig bloeiende tulpen in september. 
  • Knip het loof van de bloeiende uienbollen weg. Dat kan omdat de uienbollen al zijn opgeladen voor volgend jaar.
  • Voorjaarsbloeiende heesters kunnen direct na de bloei worden uitgedund of iets worden teruggesnoeid, zodat ze volgend jaar weer mooi bloeien. 
  • Als je buxus in je tuin hebt of wilt vervangen dan zijn Lonicera nitida ‘Green Envy’ of Choisya ternata goede soorten. Je kunt ze nu met een snoeischaar in vorm knippen. Doe het niet met een heggenschaar, want dat geeft een lelijk resultaat. 
  • Bindt de Lathyrus iedere week op zodat er rechte stengels groeien die mooi in je vaasjes staan. 
  • Knip de blauwkussentjes – Aubretia en Schildzaad – Alyssum terug voor een tweede bloei. 
  • Je kunt de vroegbloeiende clematis uitdunnen voor een tweede bloei. Laatbloeiende clematis opbinden. 
  • Blijf wieden, niet schoffelen, maar trek ongewenste kruiden tussen de vaste planten weg. 
  • Dikke pollen vaste planten kan je uitgraven, op een grondzeil leggen en ze scheuren om ze te vermeerderen en ze op die manier te verjongen. 
  • Knip de oude stengels terug van de schilpadbloem – Penstemons 

Planten 

  • Op patio’s – binnenplaatsen kan je mooie klimmers vanuit potten, van tenminste 35 cm doorsnee, laten groeien tegen de muren. Of maak een wigwam van hazelaarsstokken en takjes van zilverberk, als je dat nog niet gedaan hebt.  
  • Eenjarige kunnen vanaf 15 mei naar buiten. Geef de planten maandelijks biologische voeding zodat ze lekker te eten en te drinken hebben tijdens het groeiseizoen. 

De Moestuin

Zaaien en kweken

  • Plant courgette en pompoen. Dit worden grote planten van 1 x 1 meter. Er zijn ook klimcourgette en klimpompoen verkrijgbaar. 
  • Zaai bietjes, wortels, erwten en sla. Of zaai een tweede ronde zodat je over 6 weken weer verse sla hebt. 
  • Geef regelmatig water. Minimaal 2 x per week bij droog weer om te voorkomen dat de compost uitdroogt. 
  • Houd de muntplanten onder controle. Ze maken graag ondergrondse wortels en voor je het weet wandelen ze door je hele tuin. 
  • Bieslook, venkel, dille en marjolein kunnen een klein beetje worden teruggeknipt om ze goed in vorm te houden. Heerlijk om het verse loof in de keuken te gebruiken. 
  • Aardbeien worden bestoven door insecten. Zorg ervoor dat de planten bereikbaar zijn voor insecten en niet zijn afgedekt door fijn gaas. 
  • Je kunt klein fruit afdekken tegen vogels. Ik doe dat niet, omdat er regelmatig vogels vast komen te zitten in de netten. In mijn tuin mogen de vogels mee eten. 
  • Meeldauw kan je het beste wegknippen en niet op de composthoop gooien, maar in de afvalbak om verspreiding te voorkomen. 

Oogsten 

  • Rabarber kan geoogst worden. 
  • Ook de eerste pluksla heb ik al verorbert 
  • Rozemarijn: lekker bij de gebakken aardappels 
  • Salie: lekker bij de pasta 
  • Munt: met gember en korianderzaad om thee van te trekken 

 Fruit

  • Heb je aardbeien in je tuin? Geef ze compost (zonder turf!) en leg een laagje stro rondom de plantjes zodat de aardbeien op het stro rusten en minder snel door bodemdiertjes worden aangevreten. Daarom heten ze strawberries. 
  • Geef alle bessenstruiken wat compost zonder turf en dek het af met een dun haksellaagje of met stro. Wil je vers fruit in je tuin? Kies dan zomer- en herfst frambozen, kruisbessen en blauwe bessen, aalbes en taybes. Allemaal erg lekker en dat vinden de vogels ook.  
    Ik gebruik geen vogelnetten omdat de vogels daar vaak in komen vast te zitten. 

TuinQlusjes

  • Blijf wieden, vooral op warme en droge dagen zodat de ongewenste kruiden snel uitdrogen. 
  • Zet plantsteunen neer bij hoge vaste planten die bij harde wind of regen kunnen omvallen zoals Dahlia’s, Riddersporen en Pioenen. 
  • Geef je potten iedere twee weken vloeibare plantenvoeding om de bloei te stimuleren. 
  • Ga je nieuwe potten vullen, meng dan 1/3 perliet door de tuinaarde (of gebruik turfvrije potgrond die in Nederland moeilijk verkrijgbaar is.) voor de afwatering van de planten in de potten. 
  • Als je brandnetels en smeerwortel in je tuin hebt dan kan je daar goede vloeibare plantenvoeding van maken: verzamel het in een teil en vul het met water. Laat het een week staan. Het gaat stinken. Giet het in een tankje en gebruik het als plantenvoeding. 
  • Als de Dahlia’s aan het eind van de maand flink veel blad hebben gemaakt kan je de stengels uitdunnen om de bloei te stimuleren. 
  • Snoei de hagen 1x (voor de langste dag van het jaar) en geef ze plantenvoeding.  
  • Houd de naaktslakken in de gaten. Gebruik aaltjes of nemaslug die de slakken bestrijden en verzamel koffiedrap. Leg dit om de planten heen die door de slakken worden aangevreten. 
  • Houd de fruitwormpjes in de gaten en hang eventueel fermoonvallen op.  
  • Zet overal in je tuin schalen en schoteltjes neer met water voor de vogels, vlinders en insecten. Zij drinken ook veel water. Of leg een vijver aan met een moerasje er langs waar insecten kunnen drinken. Erg leuk om zo de insecten van dichtbij te kunnen bespieden. 
  • Zaai een wilde bloemenwei met inheemse soorten, het liefst met soorten die van oorsprong in jouw omgeving voorkwamen. Je kunt ze bestellen bij cruydthoeck.nl. 
  • Heb je naaktslakken in je tuin en wil je daar van af? Gebruik de biologische nematoden-aaltjes. Kijk op biobestrijding.nl of zaai afrikaantjes en /of knoflook. Je hebt hele leuke Afrikaantjes: Tagetes patula of Tagetes lucidaTagetes tenuifolia. 

TuinTrip

Door de Coronacrisis zijn we aan onze buurt gebonden. Niets is zo leuk om de tuinen in de buurt eens van dichtbij te bekijken. Zo zie je meteen wat je mooi vind en wat niet. Fotografeer en leer. 

TuinBoeken

Dave Goulson: De tuinjungle. Dit moet je lezen, zeker nu in Coronatijd. In de VS worden hele tuinen en buurten gedesinfecteerd waardoor heel veel insecten en bodemdieren sterven. Dat is niet nodig. In dit boek lees je wat jij kunt doen. Heerlijke inspirerende tuinlectuur*****

heb je vragen of hulp nodig?